Op 6 augustus 2024 lanceerde China de eerste 18 satellieten van zijn ambitieuze Qianfan (“Thousand Sails”) breedband megaconstellatie aan boord van een Long March 6A raket. Hoewel de raket zijn lading succesvol in een lage baan om de aarde (LEO) bracht op een hoogte van ongeveer 500 mijl (800 kilometer), stuitte de missie al snel op een groot probleem.
Kort na het lanceren van de satellieten brak de bovenste trap van de raket uit elkaar, waardoor een gevaarlijke wolk van ruimteschroot ontstond die nu rond onze planeet raast.
Manish Purohit legt uit:
De lancering van een Chinese satellietraket genereert een enorme wolk van 300 stukken puin.
Een Chinese Lange Mars 6A-raket, gelanceerd op 6 augustus 2024 om de eerste reeks satellieten voor de megaconstellatie Qianfan (Duizend Zeilen) te lanceren, is gefragmenteerd in een wolk… foto.twitter.com/nAG7y7c9fO
— Manish Purohit (@purohitmanish) 9 augustus 2024
De VS bevestigt het incident
Het United States Space Command (USSPACECOM) bevestigde het incident twee dagen later en meldde dat de breuk meer dan 300 stukken traceerbaar puin in LEO genereerde. Deze puinwolk wordt nu nauwlettend in de gaten gehouden, hoewel USSPACECOM geen directe bedreigingen voor andere ruimtemiddelen heeft waargenomen. Toch roept het incident zorgen op over de groeiende hoeveelheid ruimteafval in de baan om de aarde, wat aanzienlijke risico’s kan vormen voor toekomstige missies en bestaande satellieten.
Dit is geen op zichzelf staand incident. De Long March 6A-raket heeft eerder soortgelijke problemen gehad. In november 2022 viel een andere bovenste trap van dit raketmodel uiteen in een baan om de aarde, kort na de inzet van de Yunhai-3-weersatelliet. Die breuk creëerde 533 stukken traceerbaar puin, die NASA tot ver in 2023 bleef monitoren. Deze terugkerende incidenten met de Long March 6A duiden op mogelijke zwakheden in het ontwerp of de operationele procedures van de raket die moeten worden aangepakt om verdere puingeneratie te voorkomen.
Groeiende bezorgdheid over ruimteschroot
De creatie van deze nieuwe puinwolk is met name zorgelijk gezien de context van China’s Qianfan-constellatie. Het geplande netwerk zou uiteindelijk kunnen bestaan uit 14.000 satellieten, wat het een van de grootste constellaties ooit zou maken. Als zelfs maar een fractie van de lanceringen die nodig zijn om deze constellatie te bouwen, evenveel puin genereert als deze eerste, zou dat het toch al kritieke probleem van ruimtepuin in LEO aanzienlijk kunnen verergeren.
Experts zoals Audrey Schaffer, Vice President of Strategy and Policy bij Slingshot Aerospace, benadrukken de noodzaak van naleving van richtlijnen voor het beperken van ruimteschroot. Schaffer betoogt dat de huidige situatie het belang onderstreept van robuuste mogelijkheden voor ruimtedomeinbewustzijn, die essentieel zijn voor het detecteren, volgen en catalogiseren van nieuw gelanceerde ruimteobjecten.
Deze maatregelen zijn van cruciaal belang om mogelijke samenstanden of ontmoetingen tussen ruimteobjecten te detecteren, die tot botsingen en nog meer puin kunnen leiden.
De baan van de aarde raakt steeds meer verstopt, met ongeveer 10.000 operationele satellieten en meer dan 40.000 stukken puin groter dan 10 centimeter die zich momenteel in LEO bevinden. De European Space Agency schat dat er ook ongeveer 130 miljoen kleinere scherven zijn, die elk aanzienlijke schade kunnen veroorzaken. Naarmate het aantal satellieten in een baan om de aarde blijft groeien, neemt ook het risico op botsingen toe en de kans op een cascade van puin-genererende gebeurtenissen, bekend als de Kessler-syndroom.
Credits voor de hoofdafbeelding: Gratispik
